Gần hai thập kỷ theo nghề phẫu thuật tạo hình thẩm mỹ, BSCKI Hoàng Duy Thanh cho rằng một ca thẩm mỹ chỉ thực sự thành công khi giúp người bệnh đẹp hơn, tự tin hơn nhưng không ảnh hưởng đến chức năng và sức khỏe lâu dài. Đó cũng là điều ông muốn nhấn mạnh trước tình trạng quảng cáo sai lệch và những can thiệp do người không đủ chuyên môn thực hiện.
BSCKI Hoàng Duy Thanh tại phòng làm việc, nơi ông tư vấn và xây dựng phương án điều trị phù hợp cho từng khách hàng.
Từ nền tảng ngoại khoa đến tạo hình thẩm mỹ
BSCKI Hoàng Duy Thanh tốt nghiệp đại học y năm 1997, bắt đầu công việc với vai trò bác sĩ đa khoa, sau đó theo học chuyên khoa ngoại. Nền tảng ngoại khoa giúp ông tích lũy kiến thức về giải phẫu, xử lý tổn thương, kiểm soát biến chứng và các nguyên tắc an toàn trong phẫu thuật.
Với cá tính thích khám phá, thích thay đổi, ông muốn tìm một hướng đi kết hợp được năng lực chuyên môn với khả năng cảm nhận hình thể. Ông thường ví nghề phẫu thuật với bóng đá: một cầu thủ muốn chơi giỏi cần có năng khiếu, thể lực và được đào tạo bài bản. Người làm phẫu thuật cũng cần kiến thức y khoa, đôi tay khéo léo, khả năng quan sát, tư duy tạo hình và đặc biệt là sự cẩn trọng.
Từ suy nghĩ đó, ông lựa chọn chuyên ngành phẫu thuật tạo hình thẩm mỹ với mong muốn trước hết là khắc phục khiếm khuyết, phục hồi cấu trúc và chức năng, sau đó mới hướng tới làm đẹp. Kinh nghiệm ngoại khoa giúp ông nhanh chóng tiếp nhận, phát huy kiến thức tạo hình thẩm mỹ được đào tạo và tiếp tục cập nhật kỹ thuật chuyên môn trong, ngoài nước.
Theo ước tính cá nhân do bác sĩ Thanh cung cấp, ông đã trực tiếp thực hiện hơn 3.800 ca đại phẫu, tiểu phẫu và xử lý hơn 600 trường hợp tai biến, biến chứng sau thẩm mỹ. Đây là số liệu ước tính từ thực tế công việc, chưa phải thống kê được đối chiếu qua một hệ thống hồ sơ chuyên môn độc lập. Nhưng những trường hợp phải sửa chữa hậu quả đã giúp ông nhìn rõ hơn giới hạn và trách nhiệm của người làm nghề.
Với ông, kinh nghiệm không chỉ được đo bằng số ca phẫu thuật, mà còn ở khả năng nhận biết nguy cơ, lựa chọn đúng chỉ định và biết từ chối khi lợi ích không lớn hơn rủi ro. Trong phẫu thuật thẩm mỹ, một quyết định không can thiệp đôi khi cũng quan trọng như một ca mổ thành công.
BSCKI Hoàng Duy Thanh cùng đồng nghiệp thực hiện một ca phẫu thuật tạo hình thẩm mỹ.
Thành công không chỉ là thay đổi vẻ ngoài
Theo bác sĩ Thanh, kết quả đẹp về hình thức mới chỉ là một phần. Một ca phẫu thuật tạo hình thẩm mỹ thành công phải giúp người bệnh giảm mặc cảm, tự tin hơn; sự thay đổi phù hợp với dáng vóc và đặc điểm riêng; đồng thời không ảnh hưởng đến chức năng giải phẫu, khả năng lao động và sinh hoạt.
Thực tế chuyên môn cũng khiến bác sĩ Thanh thay đổi cách nhìn về thời điểm can thiệp đối với một số trẻ có khiếm khuyết hình thể. Có những phẫu thuật trước đây thường được cân nhắc chờ đến sau 18 tuổi. Tuy nhiên, việc phải sống nhiều năm với khiếm khuyết có thể khiến trẻ mặc cảm, khó hòa nhập và chịu sang chấn tâm lý.
Theo ông, tuổi không nên là yếu tố duy nhất quyết định việc phẫu thuật. Bác sĩ phải đánh giá loại khiếm khuyết, mức độ phát triển cơ thể, lợi ích, nguy cơ và tác động tâm lý trong từng trường hợp. Điều này không có nghĩa trẻ dưới 18 tuổi đều có thể can thiệp, mà đòi hỏi chỉ định phải được cá thể hóa và cân nhắc thận trọng cả thể chất lẫn tinh thần.
Đừng trao sức khỏe cho một lời quảng cáo
Từ những trường hợp trực tiếp xử lý, bác sĩ Thanh cho rằng tai biến, biến chứng thẩm mỹ không bắt nguồn từ một nguyên nhân đơn lẻ. Ở phía khách hàng là tâm lý ham rẻ, muốn đẹp nhanh và quá tin vào quảng cáo. Ở phía người cung cấp dịch vụ là tình trạng người không có bằng cấp hoặc chưa được đào tạo chuyên môn vẫn tiêm, mổ và thực hiện kỹ thuật xâm lấn. Trong khi đó, hoạt động quản lý chưa bao quát hết thực tế, nhất là tại một số địa bàn ngoài các đô thị lớn.
Mạng xã hội càng làm ranh giới giữa hình ảnh và năng lực thật trở nên khó nhận biết. Lượt theo dõi, hình ảnh trước và sau can thiệp hay cam kết “không đau”, “đẹp ngay”, “không biến chứng” không chứng minh trình độ của người thực hiện. Kết quả tốt của một người quen cũng không bảo đảm người khác sẽ nhận được kết quả tương tự, bởi cấu trúc giải phẫu và khả năng đáp ứng của mỗi cơ thể khác nhau.
Bác sĩ Hoàng Duy Thanh tìm hiểu các mẫu túi ngực tại một hội thảo khoa học chuyên ngành phẫu thuật tạo hình thẩm mỹ.
Theo bác sĩ Thanh, để hạn chế tai biến, khách hàng trước hết không nên trao sức khỏe cho một lời quảng cáo. Trước khi can thiệp, cần kiểm tra người trực tiếp thực hiện có phải bác sĩ được đào tạo đúng chuyên ngành, có giấy phép hành nghề và được phép thực hiện kỹ thuật đó hay không. Cơ sở được lựa chọn phải được cấp phép, có điều kiện vô khuẩn, gây mê, hồi sức và xử trí cấp cứu.
Lựa chọn cơ sở hợp pháp không có nghĩa loại bỏ hoàn toàn rủi ro. Trong y khoa vẫn có thể xảy ra phản ứng thuốc, chảy máu, nhiễm trùng, sốc phản vệ hoặc biến chứng gây mê. Sự khác biệt nằm ở năng lực phòng ngừa, phát hiện và xử trí kịp thời khi sự cố xuất hiện.
Một cuộc tư vấn có trách nhiệm cũng không chỉ nói về kết quả đẹp. Bác sĩ phải giải thích giới hạn của phương pháp, nguy cơ, thời gian hồi phục, khả năng kết quả không hoàn toàn như mong muốn và phương án xử lý biến chứng. Người có nhu cầu làm đẹp cũng cần đủ thời gian cân nhắc, không quyết định chỉ vì giá rẻ, khuyến mại hoặc áp lực phải thay đổi nhanh.
Sau hơn hai thập niên làm nghề, điều BSCKI Hoàng Duy Thanh muốn nhấn mạnh là giới hạn phải được tôn trọng trong mỗi quyết định can thiệp. Làm đẹp là nhu cầu chính đáng, nhưng chỉ có ý nghĩa khi người bệnh đẹp hơn mà vẫn khỏe mạnh, tự tin hơn mà không phải đánh đổi chức năng và chất lượng sống. Muốn vậy, bác sĩ phải đủ năng lực và trách nhiệm; khách hàng phải đủ tỉnh táo để đặt an toàn lên trước mọi lời hứa về nhan sắc.
Ánh Cường